Πολιτισμός

16-31 Ιανουαρίου «Αλκυονίδες Μέρες»…Ποιες είναι…Τι συμβαίνει τις μέρες αυτές…

Η ονομασία τους έχει αρχαιοελληνική προέλευση και αποδίδεται στον Αριστοτέλη.

Οι αλκυονίδες μέρες είναι  οι μέρες του χειμώνα κατά την διάρκεια των οποίων  επικρατεί καλός καιρός με έντονη ηλιοφάνεια, χωρίς σύννεφα και ανέμους και κάποιες φορές με υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες.

Οι ημέρες αυτές κάνουν την εμφάνισή τους από 15 Δεκεμβρίου ως 15 Φεβρουαρίου κάθε χρόνο, και συχνότερα μεταξύ 16-31 Ιανουαρίου.

Η ονομασία τους έχει αρχαιοελληνική προέλευση και αποδίδεται στον Αριστοτέλη.

Οι Αλκυονίδες πήραν το όνομά τους από το θαλασσοπούλι Αλκυόνη ή ίσως κατά άλλη εκδοχή  από το αστέρι Αλκυόνη των Πλειάδων που τις μέρες αυτές  μεσουρανεί τις απογευματινές ώρες πράγμα που σημαίνει ότι τις νύκτες του Ιανουαρίου βρίσκεται στο ψηλότερο σημείο  του ουράνιου θόλου.

Αυτό το φυσικό φαινόμενο έδωσε την ονομασία Αλκυονίδες σε όλες τις συνεχόμενες ημέρες που το αστέρι αυτό είναι ορατό στο ανώτερο σημείο του θόλου του ουρανού.

Επιστημονική εξήγηση των αλκυονίδων ημερών

Εξηγείται όμως επιστημονικά η έντονη καλοκαιρία που επικρατεί κατά τις αλκυονίδες ημέρες; Η απάντηση είναι ναι…

Από μετεωρολογική άποψη τις μέρες αυτές του χειμώνα λόγω του γεωγραφικού πλάτους της Ελλάδας, παρατηρείται εξίσωση των πιέσεων η οποία έχει ως αποτέλεσμα αφενός να μην υπάρχουν άνεμοι, και αφετέρου να υπάρχει έντονη ηλιοφάνεια, ακόμη κι αν η θερμοκρασία είναι χαμηλή.

Αυτό, φυσικά, δεν σημαίνει πως κάθε χρόνο παρατηρούνται αλκυονίδες ημέρες. Υπήρξαν χρονιές που απουσίασαν εντελώς, ενώ ούτε οι ημερομηνίες ούτε η διάρκεια τους είναι σταθερές.

Συνήθως καλύπτουν το δεύτερο μισό του Ιανουαρίου, αν και πολλοί διευρύνουν το διάστημα εμφάνισης τους από τις 15 Δεκεμβρίου έως 15 Φεβρουαρίου.

Μύθοι για τις αλκυονίδες ημέρες

Αν και υπάρχει η επιστημονική εξήγηση, δεν είναι λίγοι  οι μύθοι γύρω από το φαινόμενο των αλκυονίδων ημερών.

Σύμφωνα με τον επικρατέστερο, η Αλκυόνη, κόρη του Αίολου, ήταν μία πανέμορφη γυναίκα η οποία ήταν παντρεμένη με τον Κήυκα. Μάλιστα ο γάμος τους ήταν τόσο τέλειος που οι δυο τους πίστεψαν ότι είναι ισάξιοι των Θεών.

Τότε ο Δίας για να τιμωρήσει την αλαζονεία τους βύθισε το καράβι του Κύηκα και τον άφησε να πνιγεί. Η Αλκυόνη θρήνησε τόσο πολύ τον χαμό του συζύγου της που ο Δίας την λυπήθηκε και την μεταμόρφωσε σε ένα πανέμορφο πουλί, το οποίο ήταν όμως καταδικσμένο να γεννά τα αυγά του τον χειμώνα.

Έτσι, τα αγριεμένα κύματα ορμούσαν στα βράχια και κατέστρεφαν τη φωλιά και τα αυγά της Αλκυόνης

Τότε λοιπόν ο Δίας την λυπήθηκε για άλλη μια φορά και διέταξε να σταματούν οι άνεμοι και να λάμπει ο ήλιος για δεκαπέντε μέρες μέσα στην καρδιά του χειμώνα προκειμένου να μπορεί η Αλκυόνη να κλωσάει τα αυγά της.

Σύμφωνα και με μια άλλη εκδοχή, η Αλκυόνη ήταν κόρη του Άτλαντα και της Πλειόνης και η Αλκυόνη με τις έξι αδελφές της -τη Μερόπη, τη Μαία, την Ταϋγέτη, την Κελαινώ, την Ηλέκτρα και τη Μαία-, ήταν οι γνωστές Επτά Αδελφές, οι οποίες καλούνται και Πλειάδες, όπου ετυμολογικά η λέξη «Πλειάδες» συνδέεται με τον όρο ‘πλους’- ‘πλέω’ και συνεπώς το σμήνος των αστέρων αυτών, χρησίμευε ως ουράνια πυξίδα στον αρχαίο κόσμο σε σχέση με τη χειμερινή ναυσιπλοΐα, αφού ο αστέρας Αλκυόνη κατά την εποχή αυτή, μεσουρανεί κατά τις απογευματινές  ώρες και άρα τις ανέφελες νύκτες του Ιανουαρίου είναι ορατός στο σύμπλεγμα των Πλειάδων, σαν κορωνίδα της Πούλιας, κατά τη δημώδη έκφραση, που οριοθετείται ως προς το ζενίθ, στην ψηλότερη περιοχή του ουράνιου θόλου.

Οι Πλειάδες απέχουν από τη Γη περίπου 400 έτη φωτός και, σύμφωνα με τους επιστήμονες, το σμήνος δημιουργήθηκε πριν από περίπου 100 εκ. έτη. Τα άστρα του σμήνους περιβάλλονται από διάχυτη κοσμική ύλη που αποκαλείται «νεφέλωμα των Πλειάδων».

Απ’ αυτό το απλό φυσικό γεγονός, όλες οι συνεχόμενες ημέρες που είναι ορατός ο αστέρας Αλκυών, ήταν πολύ φυσικό να ονομασθούν Αλκυονίδες, ενώ από τον Αριστοτέλη ονομάσθηκαν «αλκυόνιαι».

Μετεωρολογικό φαινόμενο ή προϊόν μυθολογίας, όπως και να έχει οι αλκυονίδες μέρες μας προσφέρουν μέχρι και δύο ολόκληρες εβδομάδες ηλιοφάνειας και καλοκαιρίας μέσα στον χειμώνα.

με στοιχεία …greek-language.gr/el.wikipedia.org

Tags

Σχετικά άρθρα

Close